Sempanze

bloggggggggggggggg

Şempanzelerin acıma duygusu var. Sevdikleri ölünce yas tutuyorlar. Aşık oluyorlar. Doğanın güzelliği karşısında sevinebiliyorlar. Kendilerinden başka yaratıklara, eğer bu yaratıklar tehlike veya av değilse merak ve saygı gösterebiliyorlar. Kendi cinslerinden başka yaratıklara da acıma duygusu duyabiliyorlar. Mesela kaplumbağaları besliyorlar. Oyuncaklarına sembolik değerler yüklemeyi biliyorlar. Örneğin sopaları veya taşları başka bir şempanze gibi temizliyor, kucaklarında bebek gibi dolaştırıyorlar.

Şempanzeler sosyal yaratıklar. Politika biliyorlar. Koalisyonlar kuruyor, planlar yapıyorlar. Gerekirse haddini çok aşan zorba liderlere kumpas kurup katledebiliyorlar. Statüye büyük önem veriyorlar. Kandırabiliyorlar. Alet kullanabiliyorlar.

Doğada bir grup olarak yavrularını büyüten hayvan cinsleri var: Aslanlar, sırtlanlar, vesaire. Şempanzeler birbirlerinin yavrularına tahammül ediyorlar. Bu başka birşey. Ailede gücü sağlamak için, politik sebeplerle, yeni anlaşmalar yapmak için kendilerinin olmayan yavruları temizliyorlar. Ama yine gerekirse, ceza vermek için veya kıskançlıktan veya bir sinirlilik halinde ellerine geçirebildiklerinden, başkalarının yavrularını öldürebiliyorlar. O sebeple bir şempanze anne yavrusunun gruba dahil edilmesini, kabullenilmesini amaçlıyor ama uzun süre de diğerlerine karşı kolluyor. Ne olur ne olmaz.

Dün New York Times’da yazıyordu. Belki bizler, yavrularını başkalarıyla paylaşabilen tek maymun cinsiyiz. başka hayvanlarda görülebilen bir durum ama maymunların karmaşık beyin yapısı ve sosyal hayatı, yavrulara tehlike olabiliyor. İnsanlar farklı. Bir anne çocuğunu başkasının kucağına verebiliyor. Başkası kendisinden olmamış bir bebeğe ilgi gösterebiliyor. Kucaklıyor. Öpüyor. Tehlike anında “önce çocuklar” diyebiliyoruz.

Sebep? Belki en iyi huylu maymun cinsi insan diye. Çok çok önceleri, birbirimizle savaşmak gerekecek kadar kalabalık değilken, tek derdimiz hayatta kalmak iken, soyun devamını sağlamak için yeni kuşağa, bizden olsun, olmasın ilgi gösterip yardımcı oluyorduk. Sonra yer azaldı, besin azaldı ve daha saldırgan bir cins olduk. Ama bebeklere olan yumuşaklığımız değişmedi.

Bebek öldüren yok mu? İnsanlığın geneli bunu tabu bir suç sayıyor. Bir çeşit psikopatlık gibi. Çok anormal ve çok sıradışı ve çok korkunç. Genel öyle değil. Oğlumu birisi kucağına alsa, şimdi birden sinirlenir de çocuğun kafasını kopartır mı diye korkmuyorum. Binlerce yıl önce imzalanmış bir barış antlaşması.

3 Comments

  1. Bu şirinlik ve güzellik sadece sevilebilir de ondan, korkmazsın, Elifciğim.
    Şahane bir fotoğraf bu, ne kadar da keyifli!
    Öperim onu.
    🙂

  2. bu ara hep normal/anormal üzerine düşünüp duruyorum, bir sinemada önümde oturan bir adam mastürbasyon yapmıştı. onun üzerine yazasım var. ama yazmasam da olur. bilmem. bu yazın tam da üstüne geldi.

Leave a Reply

Your email address will not be published.


*


1 × three =